Als we spreken over range, bedoelen we de maximum afstand dat we kunnen rijden met de wagen zonder te stoppen om bij te tanken of bij te laden.

Waarom kunnen we minder ver rijden in de winter dan in de zomer met een elektrische wagen? Eigenlijk zouden we de vraag moeten omdraaien, en ons afvragen waarom we met een verbrandingsmotor niet minder ver kunnen rijden in winter, want je hebt toch extra energie nodig voor het verwarmen van de cabine? Het antwoord is eenvoudig, die extra energie wordt in de zomer naar buiten geblazen in de vorm van hete lucht, die door de radiator en uitlaat naar buiten geblazen wordt. Het theoretisch rendement van een verbrandingsmotor is ongeveer 30 procent, ondanks jaren van ontwikkeling. De overige 70 procent wordt gewoon naar buiten geblazen! Dus eigenlijk zou je in theorie 3 keer zou ver moeten kunnen rijden op benzine of diesel! Mercedes is er ooit in geslaagd om dit op te krikken tot bijna 50 procent voor formule 1, maar dit blijkt dan weer te duur voor serieproductie.

Range wordt bepaald door:

• de luchtweerstand
• de rolweerstand
• de massa of gewicht van de wagen
• Extra verbruikers
• grootte van de energie opslagbuffer

Luchtweerstand: Hoe meer luchtweerstand, hoe harder je motor zal moeten werken om je snelheid te bewaren. Kies daarom voor een aerodynamische wagen, die zal verder kunnen rijden met dezelfde tank of batterij dan een vierkante doos. Elektrische wagens hebben om die reden een druppel of ei vorm, dit geeft het minste luchtweerstand.

Rolweerstand: dit wordt voornamelijk bepaald door je banden, kijk maar eens naar het verschil tussen banden van een normale stadsfiets, en een koersfiets. De banden van de koersfiets zijn meestal tot een druk van meer dan 10 bar gepompt, vandaar de lagere rolweerstand. Dezelfde truc wordt toegepast bij elektrische wagens, de bandendruk is hoger dan bij wagens met verbrandingsmotor. Ook de stugheid van de band speelt een rol. Stuggere banden worden minder ingedrukt, dus minder rolweerstand. Maar dit geeft als nadeel wel een minder comfortabele vering.

Massa of gewicht: het spreekt voor zichzelf dat als je een gewicht van 2.5 ton moet vooruit stuwen, dat dit meer energie kost dan indien de wagen slechts 1,5 ton weegt. Gewicht is dan ook superbelangrijk om een deftige range te verwezenlijken. Fabrikanten steken dan ook zeer veel moeite om het gewicht van de batterij te compenseren door het gebruik van super hard en dun staal, of aluminium.

Extra verbruikers: In de winter moet de cabine verwarmd worden, dit gebeurt meestal door een elektrische weerstand te gebruiken die hitte afgeeft. Een beter alternatief is een warmtepomp, deze kost slechts een vierde van de energie van een weerstand. De warmtepomp bestaat uit een pomp waarmee warmte uit te buitenlucht wordt onttrokken, zelfs in de winter! Deze pomp wordt dan weer in de zomer gebruikt om te koelen (airco). Kies dus altijd voor een elektrische wagen met warmtepomp.

Grootte van de opslagbuffer: hiermee bedoel ik de grootte van de tank in geval van een verbrandingsmotor, of de grootte van de batterij indien elektrisch. Je zou kunnen denken, waarom geen super grote batterij zodat ik duizenden kilometers kan rijden aan 1 stuk? Wel, dat zou de kostprijs en het gewicht zodanig omhoog drijven, dat het niet meer rendabel is. Waarom al dat gewicht meezeulen om 1 keer per jaar op vakantie te gaan, en dat in 1 keer te kunnen rijden zonder stoppen? Beter is een batterijkeuze te kiezen zodat je toch nog met de auto op vakantie kunt, en ongeveer 3 uur aan 1 stuk kunt rijden, om dat een pitstop in te lassen van een half uurtje? Mijn persoonlijke ervaring met een Tesla model 3 long range is dat ik ongeveer 450 km kon rijden en dat die pauze meer dan welkom was. In landen zoals Frankrijk of Spanje liggen de snelladers van Tesla meestal op een parking naast een hotel, zodat je daar iets kunt eten of drinken.

Er is nog een parameter die impact heeft op de range: de levensduur van de batterij. Bij een lithium-ion NMC batterij (nikkel/mangaan/kobalt), laad je best niet boven 80 procent, tenzij je onmiddellijk na het laden op een lange trip vertrekt. Dit is beter voor de levensduur van de batterij. Dit geldt niet voor een LPF batterij, die mag je tot 100 procent laden. Hierdoor is je range voor dagelijks gebruik met een NMC batterij ongeveer 60 procent (80 procent, en opnieuw laden bij 20 procent), en voor een LFP (Lithium Ferro Phosphate) batterij 80 procent (100 procent, opnieuw laden bij 20 procent). Dit wil zeggen ongeveer 3/5 van het door de fabrikant opgegeven maximum range. Hoe hier rekening mee, zodat je geen te kleine batterij kiest. Een standaard waarde voor de capaciteit van de batterij is tussen 75 en 85 KWh.

Er is nog iets dat de range positief beïnvloedt bij een elektrische wagen: energie recuperatie bij het remmen (zogenaamd “one pedal drive”). Als je het gaspedaal loslaat, gaat de elektromotor fungeren als dynamo en wordt hiermee de batterij terug bijgeladen. Dus je verliest weinig energie bij start/stop in het stadsverkeer. Bij een verbrandingsmotor gaat deze energie verloren in de vorm van wrijving tussen de remblokjes en remschijven. Als je dus bergaf rijdt, kom je met meer lading beneden dat dat je vertrokken bent, en je remmen gaan langer mee!